Achtergron­dinfor­matie

Antibioticaresistentie en met name bijzonder resistente micro organismen (BRMO) zijn een wereldwijd probleem, waar de Wereldgezondheidsorganisatie zelfs een Global Action Plan voor heeft.  Infecties veroorzaakt door bacteriën die resistent zijn tegen de beschikbare antibiotica, met name de Bijzonder Resistente Micro-Organismen (BRMO), leiden meestal tot langere ziekteduur, hebben een slechtere prognose, en behandeling gaat gepaard met hogere economische en maatschappelijke kosten. Verspreiding en toename van BRMO kan bovendien leiden tot het verlies van verworvenheden van de moderne geneeskunde. Hierbij kan je denken aan problemen bij complexe chirurgie, omdat werkzame antibiotische profylaxe niet meer mogelijk is. Of het niet meer kunnen gebruiken van chemotherapie, doordat opportunistische infecties bij immuungecompromitteerden niet meer behandeld kunnen worden.

Nederland is er tot nu toe goed in geslaagd om het BRMO probleem beperkt te houden. Onder meer door de ‘search and destroy’ benadering van MRSA en terughoudend beleid waar het gaat om het voorschrijven van antibiotica.  Echter, recente mondiale ontwikkelingen hebben de situatie rondom BRMO bedreigender gemaakt. Er is een (grotendeels onverklaarde) toename van resistentie. De belangrijkste geografische haarden bevinden zich in het buitenland, waardoor controle bij de bron voor ons onmogelijk is. Toenemende mobiliteit van mens, dier en voedsel van dierlijke oorsprong versnelt verspreiding van BRMO, en de pijplijn van nieuwe antibiotica lijkt nagenoeg volledig opgedroogd.

Nederland moet zijn burgers daarom beschermen tegen de toenemende introductie en grotere kans op verspreiding van BRMO. In 2015 stuurde de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) daarom een brief aan de Tweede Kamer,  waarin zij een landelijke Aanpak Antibioticaresistentie aankondigde. Een ‘One Health’ aanpak voor antibioticaresistentie die gericht is op alle terreinen waar de gezondheid van mensen wordt bedreigd door antibioticaresistente bacteriën: zorg, dieren, voedsel en milieu. Voor de zorg hebben betrokken partijen een Meerjarenagenda voor de aanpak van antibioticaresistentie afgesproken. Die agenda wordt uitgevoerd door afzonderlijke partijen in de zorg en door Regionale Zorgnetwerken Antibioticaresistentie (RZN ABR).

In 2017 zijn in tien regio’s Regionale ZorgNetwerken ABR (RZN ABR) gestart. De netwerken voeren in opdracht van het ministerie van VWS in de pilot-fase (mei 2017- mei 2019) activiteiten uit gericht op verbetering van de bestrijding van ABR in hun regio. Na deze periode besluit VWS hoe de toekomst van de RZN ABR eruit ziet.

Blijf op de hoogte